1 okt 2026,
Schokkende beelden van dierenleed in commercial VIER VOETERS niet in strijd met goede smaak en fatsoen
RCC 1 oktober 2026, RB 4231; 2026/00510 (Klager tegen Stichting VIER VOETERS). De Reclame Code Commissie heeft een klacht over een televisiecommercial van Stichting VIER VOETERS afgewezen. In de commercial wordt aandacht gevraagd voor het lot van de beren Rocky en Dunbar, die in gevangenschap hebben geleefd. Daarbij worden onder meer beelden getoond van een vastgebonden beer die door honden wordt aangevallen, gevolgd door beelden van medische verzorging en beren in een natuurlijke omgeving. Volgens de klager zijn de beelden te schokkend om uit te zenden op een tijdstip waarop ook jonge kinderen televisiekijken. Zijn dochter raakte door de commercial, die omstreeks 10.15 uur werd uitgezonden, ernstig overstuur. Stichting VIER VOETERS voert aan dat de confronterende beelden noodzakelijk zijn om bewustwording over dierenmishandeling te creëren en donateurs te werven. Volgens de stichting zijn de beelden kort, functioneel en proportioneel en is bewust gekozen voor uitzending buiten programma's die specifiek op kinderen zijn gericht.
De Commissie overweegt dat bij de beoordeling van de goede smaak en het fatsoen als bedoeld in artikel 2 NRC terughoudendheid past, omdat het een subjectieve norm betreft. Daarbij moet worden beoordeeld of de reclame naar huidige maatschappelijke opvattingen de grenzen van het toelaatbare overschrijdt, rekening houdend met de wijze van publicatie, het effect op het publiek en de vrijheid van meningsuiting van de adverteerder. Ook moet worden bezien of een dringende maatschappelijke behoefte bestaat om de reclame te weren. De Commissie acht het voorstelbaar dat de beelden, met name voor jonge kinderen, heftig of confronterend zijn. Dit betekent echter niet zonder meer dat sprake is van strijd met de goede smaak en het fatsoen. Bezien in samenhang met de begeleidende tekst en muziek zijn de beelden niet zodanig schokkend dat de grenzen van het toelaatbare worden overschreden. Dat de commercial is uitgezonden op een tijdstip waarop ook jonge kinderen televisie kunnen kijken, maakt dit niet anders. De Commissie oordeelt dat artikel 2 NRC niet is geschonden en wijst de klacht af.
2. Bij de beoordeling of een reclame in strijd is met de goede smaak en het fatsoen stelt de Commissie zich terughoudend op. Het gaat om een subjectieve norm, waarvan de invulling per persoon kan verschillen. De Commissie beoordeelt of de reclame naar de huidige maatschappelijke opvattingen de grenzen van het toelaatbare te buiten gaat. Daarbij wordt mede rekening gehouden met de wijze waarop de reclame is gepubliceerd en het effect dat zij daardoor op het publiek heeft, waaronder in dit geval het effect op (jonge) kinderen. Daar staat tegenover dat rekening moet worden gehouden met de vrijheid van meningsuiting van adverteerder. Dit betekent dat moet worden beoordeeld of sprake is van een dringende maatschappelijke behoefte om de reclame te weren.
3. In de bestreden tv-commercial vraagt adverteerder aandacht voor het lot van beren die in gevangenschap leven. Dit gebeurt aan de hand van de verhalen van twee beren die uit hun gevangenschap zijn bevrijd. De tv-commercial heeft als doel donateurs te werven om beren uit gevangenschap te kunnen bevrijden en hun opvang en medische zorg te kunnen bieden. In de tv-commercial zijn verschillende beelden van de twee beren te zien, waaronder beelden van hun gevangenschap. Ook is te zien hoe een vastgebonden beer door honden wordt aangevallen. De Commissie acht het voorstelbaar dat deze beelden als heftig of confronterend worden ervaren en dat met name jonge kinderen hiervan kunnen schrikken. Dit betekent echter niet zonder meer dat de tv-commercial in strijd is met de goede smaak en het fatsoen. De Commissie acht de beelden, bezien in samenhang met de begeleidende tekst en de muziek, niet zodanig schokkend dat de grenzen van het toelaatbare worden overschreden. Dat de tv-commercial is uitgezonden op een tijdstip waarop ook (jonge) kinderen televisie kunnen kijken, leidt niet tot een ander oordeel. De bestreden tv-commercial is niet in strijd met de goede smaak en het fatsoen als bedoeld in artikel 2 NRC.