RB
DOSSIERS
Alle dossiers

Oneerlijke handelspraktijken  

RB 4225

Conclusie A-G: Facebook is niet gratis als je betaalt met persoonsgegevens

Rechtspraak (NL/EU) 19 nov 2026, RB 4225; C-643/25 (Verbraucherzentrale Bundesverband tegen Meta), https://reclameboek.nl/artikelen/conclusie-a-g-facebook-is-niet-gratis-als-je-betaalt-met-persoonsgegevens

HvJ EU Conclusie A-G Medina 19 november 2026, IEF 24045; RB 4225; IT 5666; IEFbe 4409; C-643/25; ECLI:EU:C:2026:1001 (Verbraucherzentrale Bundesverband tegen Meta). In deze zaak tussen de Duitse consumentenorganisatie Verbraucherzentrale Bundesverband e.V. en Meta Platforms Ireland Limited staat de vraag centraal of een digitaal platform als ‘gratis’ mag worden aangeprezen wanneer gebruikers hun persoonsgegevens moeten verstrekken en toestemming moeten geven voor het commerciële gebruik daarvan. Aanleiding is de mededeling ‘Facebook ist und bleibt kostenlos’ (‘Facebook is en blijft gratis’), die in februari 2015 op de Duitstalige registratiepagina van Facebook verscheen. De consumentenorganisatie stelt dat het gebruik van Facebook niet daadwerkelijk kosteloos is, omdat gebruikers in ruil voor toegang hun persoonsgegevens beschikbaar stellen. Volgens de organisatie is daarom sprake van een oneerlijke handelspraktijk in de zin van punt 20 van bijlage I bij Richtlijn 2005/29/EG betreffende oneerlijke handelspraktijken. Deze bepaling verbiedt het als ‘gratis’ aanprijzen van producten of diensten wanneer de consument daarvoor iets moet betalen, afgezien van bepaalde onvermijdelijke kosten. Nadat de Duitse rechters de vordering van de consumentenorganisatie hadden afgewezen, legde het Bundesgerichtshof een prejudiciële vraag voor aan het Hof van Justitie [IEF 23180]. Het wil weten of het verstrekken van persoonsgegevens en het verlenen van toestemming voor commercieel gebruik daarvan kan worden aangemerkt als een tegenprestatie in de zin van de richtlijn.

RB 4209

Claims Sunday Natural over zuiverheid en samenstelling voedingssupplementen deels in strijd met reclameregels

Zelfregulering (RCC, KOAG/KAG) 18 nov 2026, RB 4209; 2026/00186 (Klager tegen Sunday Natural), https://reclameboek.nl/artikelen/claims-sunday-natural-over-zuiverheid-en-samenstelling-voedingssupplementen-deels-in-strijd-met-reclameregels

CvB RCC 18 november 2026, RB 4209; 2026/00186 - CVB (Klager tegen Sunday Natural). Het College van Beroep van de Reclame Code Commissie heeft verschillende reclameclaims van Sunday Natural over haar voedingssupplementen in strijd met de reclameregels geacht. Op de website sunday.nl worden onder de aanduiding ‘True Clean Label’ verschillende beweringen gedaan over onder meer de herkomst, zuiverheid en samenstelling van de producten. Klager stelt dat deze claims onvoldoende zijn onderbouwd en misleidend zijn. De Commissie had in eerste aanleg al bepaalde duurzaamheids- en gezondheidsclaims ontoelaatbaar geacht. In beroep voert klager aan dat de Commissie ten onrechte andere onderdelen van de oorspronkelijke klacht buiten beschouwing heeft gelaten. Het College beperkt zijn beoordeling tot vier bulletpoints op de productpagina's. Nieuwe klachtonderdelen worden wegens overschrijding van het toegestane maximum niet behandeld.

RB 4193

Hoge Raad: rechter moet essentiële informatieplichten bij online schadeverzekeringen ambtshalve toetsen

Rechtspraak (NL/EU) 9 okt 2026, RB 4193; ECLI:NL:HR:2026:1636 (Achmea tegen verzekeringnemer), https://reclameboek.nl/artikelen/hoge-raad-rechter-moet-essentiele-informatieplichten-bij-online-schadeverzekeringen-ambtshalve-toetsen

HR 9 oktober 2026, RB 4193; ECLI:NL:HR:2026:1636 (Achmea tegen verzekeringnemer). De Hoge Raad heeft prejudiciële vragen beantwoord over de informatieplichten van schadeverzekeraars bij op afstand gesloten verzekeringsovereenkomsten met consumenten, de ambtshalve toetsing daarvan en de mogelijke sancties bij het schenden van deze verplichtingen. Aanleiding is een procedure waarbij Achmea Schadeverzekeringen betaling vordert van € 263,22, vermeerderd met huur en kosten, vanwege een op afstand gesloten autoverzekering verschuldigde premie, eigen risico en/of andere vergoedingen. De verzekeringnemer is niet verschenen. De kantonrechter van de Rechtbank Amsterdam vraagt zich af of de rechter ambtshalve moet onderzoeken of onderzoekers van de verzekeraar hebben voldaan aan de informatieplichten uit de Wet op het financieel toezicht (Wft) en het Besluit gedragstoezicht financiële ondernemingen (BGfo), die voortvloeien uit de Richtlijn verkoop op afstand van financiële diensten en de Richtlijn verzekeringsdistributie. Daarbij rezen onder meer vragen over welke informatieplichten als essentieel moeten worden verplicht, wanneer informatie op een duurzame drager wordt verstrekt en welke gevolgen aan deze verplichtingen worden opgelegd.

RB 4192

HvJ EU: distributeur hoeft reclameclaims van cosmeticafabrikant niet systematisch te controleren

Rechtspraak (NL/EU) 5 nov 2026, RB 4192; ECLI:EU:C:2026:947 (Gut gekauft Reformhäuser), https://reclameboek.nl/artikelen/hvj-eu-distributeur-hoeft-reclameclaims-van-cosmeticafabrikant-niet-systematisch-te-controleren

HvJ EU 5 november 2026, RB 4192; LS&R 2506; ECLI:EU:C:2026:947 (Gut gekauft Reformhäuser). Het Hof heeft zich uitgesproken over de zorgvuldigheidsplicht van distributeurs bij het overnemen van reclameclaims van fabrikanten van cosmetische producten en de verhouding tussen de Cosmeticaverordening (Verordening (EG) nr. 1223/2009) en de Richtlijn oneerlijke handelspraktijken (Richtlijn 2005/29/EG). Aanleiding is een geschil tussen de Duitse vereniging Verband Sozialer Wettbewerb (VSW) en GUT GEKAUFT Reformhäuser, een exploitant van een winkel in dieet- en natuurproducten. GUT GEKAUFT had in een reclamefolder een gezichtscrème aangeprezen met een bewering over de gunstige werking van het daarin aanwezige ginsengextract. Deze bewering was afkomstig van de fabrikant, stond ook op de verpakking en was door de distributeur ongewijzigd overgenomen. Volgens VSW was de werkzaamheid van ginseng-extract bij uitwendig gebruik niet wetenschappelijk aangetoond, waardoor de reclame in strijd zou zijn met artikel 20 lid 1 van de Cosmeticaverordening. De stakingsvordering van VSW werd in eerste aanleg toegewezen, maar in hoger beroep afgewezen omdat de distributeur volgens het Oberlandesgericht Düsseldorf niet verantwoordelijk was voor de naleving van deze bepaling bij het ongewijzigd overnemen van reclameclaims van de fabrikant. Het Bundesgerichtshof stelde vervolgens prejudiciële vragen over de omvang van de zorgvuldigheidsplicht van distributeurs en de toepasselijkheid van de Richtlijn oneerlijke handelspraktijken.

RB 4194

A-G Valk: geen oneerlijke handelspraktijk bij voortzetting energielevering na faillissement leverancier

Rechtspraak (NL/EU) 23 okt 2026, RB 4194; ECLI:NL:PHR:2026:998 ([eiser] tegen Innova Energie B.V), https://reclameboek.nl/artikelen/a-g-valk-geen-oneerlijke-handelspraktijk-bij-voortzetting-energielevering-na-faillissement-leverancier

Parket bij de Hoge Raad 23 oktober 2026, RB 4194; ECLI:NL:PHR:2026:998 ([eiser] tegen Innova Energie B.V.) Advocaat-generaal Valk heeft geconcludeerd in een prejudiciële procedure over de rechtspositie van kleinverbruikers na het faillissement van hun energieleverancier en de toepasselijkheid van de regels over oneerlijke handelspraktijken, ongevraagde leveringen en precontractuele informatieplichten. Aanleiding is een geschil tussen een consument en Innova Energie, dat na het faillissement van SEPA Green Energy in december 2021 het klantenbestand van deze energieleverancier had overgenomen. De consument had sinds december 2020 een tweejarige overeenkomst met SEPA voor de levering van gas en elektriciteit tegen vaste tarieven. Innova zette de levering voort tegen eigen, hogere tarieven, waarop de consument terugbetaling vorderde van € 4.414,87. Volgens hem waren de oorspronkelijke leveringsovereenkomst en de daarbij behorende tarieven op Innova overgegaan. Subsidiair beriep hij zich onder meer op schending van precontractuele informatieplichten, oneerlijke handelspraktijken en dwaling. De kantonrechter van de Rechtbank Den Haag stelde prejudiciële vragen aan de Hoge Raad over de gevolgen van de overname van het klantenbestand op grond van de destijds geldende Besluiten leveringszekerheid, de mogelijke totstandkoming van een nieuwe leveringsovereenkomst en de toepasselijkheid van consumentenbeschermende bepalingen.

RB 4177

Heineken en Athenian Brewery moeten € 111 miljoen betalen wegens misbruik machtspositie op Griekse biermarkt

Rechtspraak (NL/EU) 21 okt 2026, RB 4177; ECLI:NL:RBAMS:2026:10277 (Macedonian Thrace Brewery tegen Heineken en Athenian Brewery), https://reclameboek.nl/artikelen/heineken-en-athenian-brewery-moeten-111-miljoen-betalen-wegens-misbruik-machtspositie-op-griekse-biermarkt

Rb. Amsterdam 21 oktober 2026, RB 4177; ECLI:NL:RBAMS:2026:10277 (Macedonian Thrace Brewery tegen Heineken en Athenian Brewery). In deze zaak tussen Macedonian Thrace Brewery (MTB) en Heineken en haar Griekse dochteronderneming Athenian Brewery (AB) staat een schadevordering centraal wegens misbruik van een economische machtspositie op de Griekse biermarkt. De Griekse mededingingsautoriteit heeft eerder vastgesteld dat AB tussen 1998 en 2014 concurrenten heeft uitgesloten door onder meer exclusiviteitsafspraken, loyaliteitskortingen en discriminerende behandeling van afnemers. Deze praktijken vonden plaats bij horecagelegenheden, groothandels en supermarkten. MTB stelt hierdoor omzet en winst te zijn misgelopen en vordert schadevergoeding van AB en haar moedervennootschap Heineken.

RB 4178

Nederlandse rechter bevoegd in collectieve claim tegen Booking.com en Agoda

Rechtspraak (NL/EU) 28 okt 2026, RB 4178; ECLI:NL:RBAMS:2026:10574 (Stichting Consumenten Competition Claims tegen Booking.com en Agoda), https://reclameboek.nl/artikelen/nederlandse-rechter-bevoegd-in-collectieve-claim-tegen-booking-com-en-agoda

Rb. Amsterdam 28 oktober 2026, RB 4178; IT 5632; ECLI:NL:RBAMS:2026:10574 (Stichting Consumenten Competition Claims tegen Booking.com en Agoda). In deze zaak tussen Stichting Consumenten Competition Claims en Booking.com c.s. staat een collectieve schadeclaim centraal wegens vermeend mededingingsbeperkende en misleidende handelspraktijken op online hotelboekingsplatforms. De Stichting stelt dat Booking.com met pariteitsclausules hotels heeft beperkt in hun mogelijkheden om via andere verkoopkanalen lagere prijzen of gunstigere voorwaarden aan te bieden, waardoor consumenten te veel zouden hebben betaald. Daarnaast zouden Booking.com en Agoda gebruikmaken van dark patterns: misleidende patronen en uitlatingen op hun websites die het boekingsgedrag van consumenten beïnvloeden. Booking Holdings Inc. en Agoda betwisten dat de Nederlandse rechter bevoegd is om over de tegen hen ingestelde vorderingen te oordelen.

RB 4169

Consumentenbescherming staat opzegging huurovereenkomsten camping niet in de weg; huurverhoging zonder grondslag ongeldig

Rechtspraak (NL/EU) 10 mrt 2026, RB 4169; ECLI:NL:GHARL:2026:1465 (de vereniging tegen ALO), https://reclameboek.nl/artikelen/consumentenbescherming-staat-opzegging-huurovereenkomsten-camping-niet-in-de-weg-huurverhoging-zonder-grondslag-ongeldig

Hof Arnhem-Leeuwarden 10 maart 2026, RB 4169; ECLI:NL:GHARL:2026:1465 (de vereniging tegen ALO). Belangenvereniging De Scheepsbel en verschillende huurders van jaarplaatsen op camping De Scheepsbel in Doornspijk zijn in hoger beroep gekomen tegen een vonnis waarin de opzegging van hun huurovereenkomsten door ALO Beheer B.V. rechtsgeldig werd geacht. De huurders hadden mondelinge huurovereenkomsten voor onbepaalde tijd en beschikten over eigen caravans of chalets op de gehuurde standplaatsen. ALO had de overeenkomsten opgezegd nadat de huurders hadden geweigerd nieuwe schriftelijke huurovereenkomsten met de Recron-voorwaarden te ondertekenen. Volgens de huurders was de opzegging in strijd met de Europese regels over oneerlijke bedingen, oneerlijke handelspraktijken en consumentenrechten. Ook zou ALO onvoldoende rekening hebben gehouden met hun investeringen en belangen. Daarnaast maakten de huurders bezwaar tegen een huurverhoging van 9,9% en de doorberekende kosten voor nutsvoorzieningen, waarvan de berekening volgens hen onvoldoende inzichtelijk was.

RB 4168

Rechtbank stelt prejudiciële vragen over contractovername en consumentenbescherming bij overname klantenbestand energieleverancier

Rechtspraak (NL/EU) 10 mrt 2026, RB 4168; ECLI:NL:RBDHA:2026:4825 ([eiser] tegen Innova), https://reclameboek.nl/artikelen/rechtbank-stelt-prejudiciele-vragen-over-contractovername-en-consumentenbescherming-bij-overname-klantenbestand-energieleverancier

Rb. Den Haag 10 maart 2026, RB 4168; ECLI:NL:RBDHA:2026:4825 ([eiser] tegen Innova). Een consument procedeert tegen Innova Energie B.V. naar aanleiding van de overname van het klantenbestand van SEPA Green Energy B.V. Innova nam op 22 december 2021 klanten van SEPA over in het kader van de destijds geldende regelingen voor de leveringszekerheid van elektriciteit en gas. Centraal staat de vraag of bij een vrijwillige overdracht van het klantenbestand ook de bestaande leveringsovereenkomsten, inclusief de daarin opgenomen voorwaarden en tarieven, op de overnemende energieleverancier overgaan. Als dat niet het geval is, rijst de vraag welke rechtsverhouding tussen de nieuwe leverancier en de consument ontstaat en welke betalingsverplichtingen daaruit voortvloeien. Daarbij is ook van belang of bij het ontstaan van een nieuwe overeenkomst de wettelijke (pre)contractuele informatieverplichtingen gelden en of sprake kan zijn van een oneerlijke handelspraktijk. In een eerder tussenvonnis had de kantonrechter aangekondigd hierover prejudiciële vragen aan de Hoge Raad te willen stellen. Nadat partijen op de conceptvragen hebben gereageerd, stelt de kantonrechter de definitieve vragen vast.

RB 4167

Kredietvergoeding van 60% in strijd met dwingend recht; kantonrechter onderzoekt mogelijke oneerlijke handelspraktijken

Rechtspraak (NL/EU) 9 sep 2026, RB 4167; ECLI:NL:RBNHO:2026:12058 ([eiser] tegen [gedaagde]), https://reclameboek.nl/artikelen/kredietvergoeding-van-60-in-strijd-met-dwingend-recht-kantonrechter-onderzoekt-mogelijke-oneerlijke-handelspraktijken

Rb. Noord-Holland 9 september 2026, RB 4167; ECLI:NL:RBNHO:2026:12058 ([eiser] tegen [gedaagde]). Een kredietverstrekker heeft een consument gedagvaard wegens het niet nakomen van een kredietovereenkomst. De consument had € 5.000 geleend om een huisuitzetting te voorkomen. Partijen waren overeengekomen dat de consument gedurende tien maanden € 800 per maand aan rente en aflossing zou betalen, wat volgens de kantonrechter neerkomt op een kredietvergoeding van 60%. Daarnaast bevat de overeenkomst een boetebeding van € 500 per betalingsachterstand en € 50 voor iedere dag dat deze voortduurt, evenals een verplichting om alle daadwerkelijk gemaakte incassokosten te vergoeden. De kredietverstrekker vordert na wijziging van eis € 11.900 aan hoofdsom, vermeerderd met onder meer incassokosten, contractuele boetes, rente en proceskosten. Omdat de consument niet in de procedure is verschenen, onderzoekt de kantonrechter ambtshalve of de kredietovereenkomst voldoet aan de dwingendrechtelijke regels ter bescherming van consumenten.